//////

Kultura

Monthly Archives: Październik 2015

WSPÓŁUCZESTNICZENIE FUNKCJI

Październik 22nd, 2015 at 11:16 am » Comments (0)

Współuczestniczenie funkcji ludycznej i magiczno-kultowej w dawnych wiekach staramy się obecnie tłumaczyć na podstawie badań etnograficznych. Krzyk i płacz dziecka — według tych badań — traktowała matka jako wynik dzia­łania dych mocy. Pomóc w tym wypadku mógł tylko magiczny przedmiot grze­chotka, która, wetknięta w ręce dziecka, odpędzała złe moce. Instrument perkusyjny w ręku rozbawionego dziecka z kolei upewniał matkę, że nie zagraża mu żadne niebezpieczeństwo z zewnątrz. Z czasem grzechotki zatraciły stopniowo funkcje magiczne, pozostały jednak do dziś narzędziami dźwiękowymi w inwentarzu zabawek.

more »

GRZECHOTKI KULISTE

Październik 9th, 2015 at 5:28 pm » Comments (0)

Oddzielnie należałoby wspomnieć o typie grzechotek mających kształt kulisty, a raczej jajowaty, odnajdywanych w wykopaliskach średniowiecznych. Przedmio­tami tymi, bogato zdobionymi, które archeolodzy zaliczają do pisanek, można było grzechotać. Funkcję ich da się określić w pewnym stopniu, odwołując się do tradycji ludowych. Wśród ludności słowiańskiej bowiem jajo stanowiło symbol utajonego życia. Wielu zabiegów dokonywano używając jaj. Na przykład w celu zapewnienia urodzaju rzucano je na pole lub składano pod zrębem domu. Jaja toczono też po mogiłach, by udzielić tkwiącego w jajku życia duszom zmarłych. Tego rodzaju gliniane grzechotki—jaja o rozwiniętej ornamentyce, zawierającej elementy zna­ków solamych, funkcjonowały jeszcze wśród ludu w ubiegłym […]

more »

BĘBNY

Październik 4th, 2015 at 6:10 pm » Comments (0)

Wytwarzali je garncarze. Grzechotki te otrzymywały dzieci na Wielkanoc i zobowiązane były zagrzechotać bydłu w oborze po to, by nie zagrażało mu żadne niebezpieczeństwo. Bębny spotykamy na ziemiach polskich już w młodszej epoce kamienia. Są to bębny gliniane, znajdywane w grobach mężczyzn. Na podstawie analizy funkcji bębnów używanych w społeczeństwach plemiennych można określić ich współczesną funkcję. Po pierwsze — bębny miały oddziaływać na losy zmarłych w ich życiu pozagrobowym, po drugie — stanowiły osobistą własność zmarłych

more »